Zapora na Dunajcu w Niedzicy

Zapora na Dunajcu w Niedzicy W bezpośrednim sąsiedztwie Niedzicy, na granicy Pienin Spiskich i Właściwych znajduje sie zapora ziemna dzięki której powstał sztuczny zbiornik wodny na Dunajcu - Zalew Czorsztyński. Zapora, której budowa zakończyła się w 1997 roku, miała ogromny wpływ na zmianę krajobrazu Dunajca oraz na charakter otaczających ją terenów. Postawienie tamy u stóp Zamku Niedzickiego, spowodowało iż burzliwy Dunajec, który przez wieki był naturalną granicą pomiędzy Polską a Cesarstwem Austro - Węgierskim, został zatrzymany na wysokości miejscowości Niedzica, a malownicza część doliny Nowotarskiej wraz z wijącą się kapryśną rzeką zmieniła się w sztuczne Jezioro Czorsztyńskie. Tym samym otaczające zaporę tereny, ze smętnych rolniczych obszarów zmieniły się w tętniące życiem miejscowości turystyczne, będące bazą wypadową dla turystów chcących zobaczyć Pieniny i Gorce. Z czasem również sama tama stała się miejscem popularnym wśród turystów i uchodzącym za obowiązkowy punkt wycieczki w Pieniny. Największą popularnością wśród odwiedzających okolice zbiornika cieszy się jego zapora główna. Posiada wysokość 56 metrów, jest długa na ponad 400 m i szeroka w koronie na 7 m. Sama zapora budowana była z myślą o obfitych w tym rejonie opadach deszczu wywołujących niezwykle gwałtowne stany powodziowe będące przyczyną poważnych strat ekonomicznych. Jednak po ponad dziesięcioleciu od ukończenia budowy wciąż trudno ocenić czy Niedzicka zapora była inwestycją konieczną. Obrońcy przyrody, którzy zawsze byli przeciwko budowie, twierdzą iż Wpływ zbiornika na falę powodziową w skali dopływów Wisły jest znikomy. Tymczasem zwolennicy upierają się przy wersji iż tama i zbiornik bardzo skutecznie chronią przed powodzią cały obszar doliny górnego Dunajca. Zapora usytuowana jest 300 m poniżej zamku w Niedzicy, częściowo wbudowana w nią elektrownia wodna ma maksymalną moc 92 MW i produkuje przeciętnie 140 GWh. Historię budowy zbiornika i tamy można poznać w pawilonie wystawowym, znajdującym się na koronie zapory. Prezentowane są w nim filmy o tamie i elektrowni, między innymi 25-minutowy film Warownia Przeciw Żywiołom o historii budowy zapory i związanych z nią zagadnieniach ekologicznych. W pawilonie można także obejrzeć eksponaty archeologiczne odnalezione w czasie prac budowlanych.